Dichter bij je werk gaan wonen: de oplossing voor het fileprobleem?

Dichter bij je werk gaan wonen

Geschreven door Renaud Chaudoir op 11 februari 2019

De oplossing voor het fileprobleem?

Dat we in België, en zeker in Vlaanderen, met een gigantisch fileprobleem kampen, zal niemand nog ontkennen. De vraag is hoe we dat ooit kunnen oplossen. Experts breken zich al jaren het hoofd over de beste aanpak en ondertussen blijven we met z’n allen gewoon elke dag stilstaan. Komt de ‘mirakeloplossing’ van de overheid of is het de verantwoordelijkheid van ons allen om de files te beperken? Zou het bijvoorbeeld al helpen als we de stap zetten om dichter bij ons werk te gaan wonen?

Dichter bij je werk gaan wonen: de oplossing voor het fileprobleem?

Het fileprobleem: van kwaad naar erger

300 kilometer file? 400 kilometer file? Niemand die tijdens de ochtendspits nog opkijkt van zulke cijfers. We zijn het al gewend om elke dag collectief ons stuur op te vreten terwijl we stapvoets naar ons werk pendelen. Files? Die horen er gewoon bij, zo lijkt het devies.

Feit is wel dat het probleem alleen maar erger wordt. Vorig jaar hebben we langer in de file gestaan dan ooit. In totaal stonden we tijdens de eerste elf maanden van 2018 zo’n 925.000 uur stil in Vlaanderen. Dat is 12.000 uur meer dan in heel 2017. In vergelijking met 2015 verliezen we zelfs 22 procent meer tijd wanneer we met de wagen onderweg zijn.

Ook de gemiddelde lengte van de files wordt stilaan dramatisch. 2017 was op dat gebied een recordjaar met een gemiddelde filelengte op schooldagen van 169 kilometer en een piek van 603 kilometer file.

Het aantal structurele files lijkt zich bovendien nog uit te breiden. Tegenwoordig staan automobilisten zelfs in West-Vlaanderen en Limburg dagelijks stil. Daarnaast vergroten apps zoals Waze het sluipverkeer, zodat er ook op lokale wegen, die al helemaal niet op grote verkeersstromen voorzien zijn, files ontstaan.

Investeringen in wegeninfrastructuur

Files zijn dus haast een landelijk probleem. Toch verliezen we het gros van onze uren in de wagen vooral op twee tracés: de ring rond Brussel en die rond Antwerpen. In De Morgen benadrukte Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts evenwel dat er infrastructuurwerken op komst zijn: “Na lang palaveren kunnen we daar eindelijk beginnen investeren, beginnen werken en zorgen voor minder files.” Hij voegt er wel onmiddellijk aan toe dat dat slechts een deel van de oplossing is.

Naar minder auto’s op de wegen

Het grootste probleem is dan ook niet dat onze wegen niet voldoen, wél dat er simpelweg te veel auto’s rondrijden, waardoor ons wegennet volledig verzadigd is. Vrachtwagens vormen weliswaar een groot volume, maar daarnaast zijn er vooral ook veel personenauto’s die het fileprobleem veroorzaken. In de meeste gevallen gaat het om mensen die (helemaal alleen in hun auto) van of naar het werk rijden. Waarom? Omdat ze prijs stellen op het ‘comfort’ van een wagen, die ze als deel van hun verloningspakket en via een gunstige fiscale regeling van hun werkgever gekregen hebben.  

Willen we minder auto’s op onze wegen, dan zijn er enkele factoren die daartoe kunnen bijdragen:

  • Meer thuiswerk: als de aard van het werk geen fysieke aanwezigheid vereist.
  • Meer met het openbaar vervoer naar het werk gaan: een haalbare oplossing voor wie van een vlotte verbinding kan genieten. Helaas schort er vaak nog heel wat aan de dienstverlening van het openbaar vervoer en zijn ook hier investeringen broodnodig.
  • Meer met de (elektrische) fiets, een alternatief vervoermiddel of zelfs te voet naar het werk gaan.

Omdat veel natuurlijk afhangt van de plaats waar je woont en waar je werkt, kan het inderdaad aangewezen zijn om te verhuizen of van job te veranderen … tenminste als je je pendeltraject ook op de lange termijn wil volhouden. De ligging en de bereikbaarheid zijn dan ook geen detail, maar een cruciale factor om rekening mee te houden bij het zoeken van een woon- én werkplaats.  

Lexicon