Gewestelijk ExpresNet of

Het Gewestelijk ExpresNet

Geschreven door Renaud Chaudoir op 14 november 2016

Snel van Aalst, Zottegem of Nijvel naar de hoofdstad

In de voorsteden van onder meer Parijs en Berlijn stap je makkelijk op de trein naar de economische polen in de hoofdstad. De Parijse RER en Berlijnse S-Bahn krijgen ook navolging in Brussel, waar men bouwt aan een eigen Réseau Express Régional (RER) of Gewestelijk ExpresNet (GEN).

Gewestelijk ExpresNet of 'S-net'

Duurzame mobiliteit van en naar de hoofdstad

Er is niet één ideale vorm van mobiliteit. Zo ga je in de stad makkelijk te voet van winkel naar winkel, terwijl je op het platteland al snel een beroep moet doen op de auto, bus of trein. Om twee belangrijke vervoersniveaus te overbruggen – en mensen op die manier aan te moedigen om de auto te laten staan – ontstond het concept van voorstadspoorwegen of forensentreinen. Een voorstadsnet is een web van elektrische spoorwegen die het stadscentrum met de omliggende buitenwijken en voorsteden verbindt. In Parijs is dat dus de RER, terwijl Berlijn en andere Duitse steden de S-Bahn hebben. Ook heel wat andere Europese en Amerikaanse steden kennen het concept.

Voorgeschiedenis van het Gewestelijk ExpresNet

In 2004 werd het eerste plan voorgesteld om een voorstadsnet rond de Belgische hoofdstad aan te leggen. Men droomde ervan om het Gewestelijk ExpresNet in 2012 in gebruik te nemen – met spoorlijnen vanuit Oost-Vlaanderen, Vlaams-Brabant, Waals-Brabant en Antwerpen richting Brussel – maar dat bleek niet realistisch.

Een nieuw plan, voorgesteld in 2015, voorziet de volledige ingebruikname in 2025. De treinen zullen voor het grootste deel gebruikmaken van al bestaande spoorlijnen in en rond Brussel. De belangrijkste werken zijn dan ook de aanleg van de Schuman-Josaphattunnel in Brussel (opgeleverd in 2016) en de verdubbeling van de sporen op de belangrijkste lijnen. Ook komen er een aantal nieuwe stations bij.

Realisatie

De nieuwe lijnen dragen de letter ‘S’ en een cijfer. De ‘S’ verwijst naar het Duitse model, de S-Bahn, en wordt sinds december 2015 ook gebruikt om het hele net mee aan te duiden: het S-net dus.

Het spoorwegnet, dat heel wat steden en gemeenten in het centrum van het land zal ontsluiten, wordt stapsgewijs in gebruik genomen, al blijft de frequentie van de treinen alsnog lager dan voorzien. Tegen 2025 zou het GEN volledig afgewerkt moeten zijn.

Lexicon